Over de geschiedenis van de Valkenswaardse beiaard (8)

Evert Meijs

Ook in Valkenswaard zijn klokken geroofd. In een periode waarin tachtig jaar bevrijding wordt gevierd, staan wij ook stil bij het feit dat op het moment van de bevrijding de luidklokken uit de torens verdwenen waren. Een onderzoek naar het ‘vorderen’ van de kerkklokken leert ons het volgende. In 1940 hangen er drie luidklokken in de toren. In juli 1942 komt er een verordening van Seyss-Inquart waarin wordt aangegeven dat de klokken gevorderd gaan worden. ’n Kwart mag blijven hangen. Een aannemer uit Heerlen wordt aangesteld om het verwijderen en verplaatsen van de klokken uit te voeren. Hij gaat van kerk naar kerk om het brons uit de torens te halen. Hoogstwaarschijnlijk is het ook deze aannemer die ‘langskomt’ bij de Nicolaaskerk van Valkenswaard. Twee klokken worden op 19 januari 1943 verwijderd, en één ’n dag later, op 20 januari 1943, nummer drie.

-Eén van de drie klokken was van een onbekende gieter uit 1928, met een diameter 100 cm, woog 700 kg en had als opschrift:

GODS LOF ZING IK / LEVENDEN ROEP IK / DOODEN BEWEEN IK / 1928

De klok kreeg als registratienummer: 6-A-332 en werd in Hamburg omgesmolten.

-De tweede klok, gegoten bij Petit & Fritsen, had een onbekend gietjaar, met een diameter van 75 cm, woog 290 kg en had als opschrift:

IN HONOREM ST NICOLAI / A PETIT ET FRITSEN / HENRICO AARLO / PASTORE FUNDOS.

De klok kreeg als registratienummer: 6-A-333 en werd ook in Hamburg omgesmolten. Henrico Aarlo is Henricus Aerts, de pastoor van 1852 tot1880, die de oorspronkelijke Nicolaaskerk bouwde.

-De derde klok van Petit & Gebr. Edelbrock dateerde uit 1929, had een diameter van 125 cm, woog 1190 kg en kreeg als opschrift:

BIJ ZIJN ZILVEREN PRIESTERFEEST VAN DEN HOOGEERW. HEER DEKEN FRANC. JOS. MARIA FRANKEN SCHONKEN MIJ UIT DANK DE PAROCHIANEN VAN DEN H. NICOLAAS. / VALSKENSWAARD 1904 28/5 1929 / PETIT ET GEBR. EDELBROCK / GESCHER WESTF. / NICOLAAS FRANCISCUS / IS MIJN NAAM.

De klok kreeg als registratienummer: 6-B-230, werd op 20-1-1943 uit de toren gehaald en is ook in Hamburg omgesmolten. Gescher in Westfalen is de Duitse variant van klokkengietersdorp Asten in Noord-Brabant.

Bij het registratienummer staat het eerste cijfer voor de provincie; de 6 is dus voor Noord-Brabant. De tweede letter staat voor de categorie : A voor de jongste of minst-waardevolle, B voor oudere of iets meer waardevolle klokken, C voor nog oudere/waardevollere en M voor monumentale klokken. Het derde nummer is het volgnummer binnen de categorie in de betreffende provincie. De derde klok is dus als 230ste klok van categorie B in de provincie Noord Brabant geregistreerd.